Parfüm konsantrasyonları nelerdir: parfum, extrait, EDP, EDT ve kolonya?

Yazar: Omer Siton, PerfuMate'in kurucusu · Güncelleme: 2026-10-07

Parfüm konsantrasyonu, bitmiş şişedeki aromatik konsantrenin payıdır; etiketteki adlar bu payın aralıkları için kullanılan kabullerdir: ağırlıkça extrait de parfum için yaklaşık yüzde 20 ile 30, eau de parfum için 15 ile 20, eau de toilette için 5 ile 15, eau de cologne için 2 ile 5. Bu aralıkları belirleyen standart yoktur; yayımlanmış çizelgeler birkaç puan farklılaşır ve üretici şişeye biraz daha fazla veya az koyup adı koruyabilir.

Parfüm konsantrasyon düzeyleri nelerdir?

En yoğundan en hafife dört düzey, alkollü parfümlerin çoğunu kapsar: extrait de parfum, eau de parfum, eau de toilette ve eau de cologne; alkolsüz karşılığı yağ bazlı parfümdür. Tablo, PerfuMate'in bu sitede kullandığı aralığı, yayımlanmış çizelgelerdeki değer aralığını ve PerfuMate'in “Ne yapıyorsunuz?” seçiminin yeni formüle atadığı başlangıç yoğunluğunu verir.

Adlar mevzuatla belirlenmiş dereceler değil, ticari kabullerdir: IFRA hepsini aynı Category 4'e koyar; etiket ne derse desin bitmiş üründe aynı sınırlar geçerlidir (IFRA kategorilerinin açıklaması). Çizelgeler farklıdır çünkü üreticiler farklıdır. Bir Birleşik Krallık tüketici rehberi eau de parfumü yüzde 8 ile 15, eau de toilette'i yüzde 4 ile 8 verir; bir Londra parfüm evi ve bir parfümeri tedarikçisi ise 15 ile 20 ve 5 ile 15 verir; tedarikçi extrait'yi 40'a kadar çıkarır. İkinci sütundaki PerfuMate aralıkları, bu çizelgelerin çoğunun ortak noktasını izler. Yağ bazlı parfümlerin ortak çizelgesi hiç yoktur: bir parfüm perakendecisinin roll-on rehberi yüzde 10 ile 20, doğal parfümeri tedarikçisi 15 ile 30, bir parfümörün rehberi 20 ile 80 verir. PerfuMate'in 10 ile 30 aralığı ilk ikisini kapsar; başlangıç noktası 20'dur.

PerfuMate parfümörler gibi ağırlıkla çalışır; çoğu çizelge ise ağırlık mı hacim mi kastettiğini söylemez. Fark birkaç puandır: konsantre alkolden yoğun olduğundan hacmen yüzde 20 olan karışım ağırlıkça yaklaşık yüzde 23'dir. Elixir, intense veya absolu gibi adlar üreticinin kendi etiketleridir; çizelgelerin hiçbiri bunlara aralık vermez, dolayısıyla yoğunluk hakkında kesin bir şey söylemezler.

Yaptığınız parfümün konsantrasyonunu bulmak için, seyreltmeden tartılan her satırı kendi yoğunluğuyla sayarak toplam aromatik kütleyi toplam parti kütlesine bölün: seyreltme hesabı nasıl yapılacağını gösterir; ücretsiz parti hesaplayıcısı sizin için yapar. Satın alınan parfüm için evde yapılabilecek basit test yoktur; adı üreticinin kendi tanımıdır.

Parfüm konsantresi veya “parfüm esansı konsantresi” nedir?

Parfüm konsantresi, seyreltilmeden önceki aromatik hammadde karışımıdır: yüzde 18'lik eau de parfumün yüzde 18'i; ticarette compound veya esans yağı da denir. Yukarıdaki tablodaki her yüzde, konsantrenin bitmiş parfümdeki payıdır.

Konsantre sürülmek değil, seyreltilmek için yapılır. IFRA sınırları cilde ulaşana uygulanır; bu yüzden konsantre kullanılacağı yoğunlukta kontrol edilir. PerfuMate'in kolonya sayfasındaki ilk formül yüzde 5'de tüm Category 4 sınırları içindedir ve yüzde 13.33'e kadar içinde kalır. Saf sürüldüğünde ise yüzde 2 sınırına karşı cilde yüzde 15 soğuk sıkım limon yağı getirir. “Perfume oil concentrate” diye satılan şişe, seyreltilmiş yağdan seyreltilmemiş esans yağına kadar her şey olabilir; sürmeden veya seyreltmeden önce satıcıya yoğunluğunu sorun.

Konsantreyi kullanmak için ağırlıkla seyreltin: 4.5 g konsantre ve 20.5 g parfüm alkolü, yüzde 18 yoğunlukta 30 ml eau de parfum verir (hesap); 6.88 g jojoba yağına 1.72 g ise yüzde 20 yoğunlukta 10 ml yağ bazlı parfüm verir (yağlı sürüm). Bitmiş alkollü parfüm evde yeniden konsantre edilemez: buharlaştırmak alkolle birlikte üst notaları da götürür.

Eau de parfum (EDP) ve eau de toilette (EDT) ne demek, farkları ne?

Eau de parfum ve eau de toilette, alkollü parfümün iki yoğunluğunun adıdır: eau de parfum yaklaşık yüzde 15 ile 20, eau de toilette yaklaşık yüzde 5 ile 15 konsantre içerir. “Eau” Fransızca su demektir; “toilette” modern banyo anlamını değil, eski kişisel bakım anlamını korur.

Daha yüksek yoğunluk, yavaş uçan her hammaddeden cilde daha fazla koyar; eau de parfum bu yüzden daha uzun kalır. Eau de toilette konsantrenin her gramı için daha fazla alkol içerdiğinden açılışı daha hafif ve parlak algılanır. Aynı parfümün iki sürümü, üretici her biri için formülü yeniden kurabileceğinden yoğunluk kadar notalarda da farklılaşabilir. Hangisinin daha iyi olduğu beklentinize bağlıdır: hafif, parlak kullanım için eau de toilette; daha fazla saat için eau de parfum.

Extrait de parfum nedir, “parfum” aynı şey mi?

Extrait de parfum en yoğun düzeydir; genellikle yüzde 20 ile 30 konsantre, bazen daha fazlası. “Parfum”, “extrait” ve “pure perfume” genellikle aynı düzeyi adlandırır. Bir tüketici rehberi parfumü extrait'nin biraz altında, yüzde 20 ile 30'ya karşı 15 ile 25 olarak listeler; fark önemliyse sözcükten çok yoğunluğu okuyun.

Extrait cilde en yakın durur ve en uzun kalır; bir dokunuşla veya bir iki püskürtmeyle uygulanır. Bazı extrait'ler alkol yerine yağda yapılır. IFRA kontrolünün en önemli olduğu yoğunluk budur: konsantredeki her kısıtlanan molekül, yüzde 5'lik kolonyadaki dozunun altı katına kadar cilde ulaşır.

Parfüm ile kolonya arasındaki fark nedir?

Parfümeride kolonya en hafif yoğunluktur: yaklaşık yüzde 2 ile 5 konsantreli eau de cologne. “Parfüm” genellikle daha yoğun düzeyleri ifade eder. Amerikan mağazalarında “cologne”, sözlükler erkeklerden söz etmeden tanımlasa ve kadınlar da erkekler de kullansa da, yoğunluğu ne olursa olsun erkeklere pazarlanan kokular için gevşek biçimde kullanılır. Dolayısıyla “parfüm ve kolonya farkı” yoğunluk veya şişenin pazarlanma biçimi sorusu olabilir.

Adı, ilk kez 1709 yılında Köln'de yapılan hafif narenciye-aromatik sudan gelir; gerçek eau de cologne hâlâ bu tarzdır: biraz neroli veya lavantayla narenciye ve otlar; bolca sürülüp tazelenir (nasıl yapılır). Mağazadaki erkek “cologne” ürünü eau de toilette veya eau de parfum olabilir. Eau de parfum, eau de cologne'un üç ila on katı konsantre içerir; bu yüzden çok daha uzun kalır. “Fragrance” hepsini kapsayan sözcüktür.

Eau de parfum, eau de toilette'ten daha mı kalıcı, hangisi daha iyi?

Aynı formül için evet: daha yüksek konsantrasyonda yavaş uçan her hammaddeden cilde daha fazla ulaşır; parfümün fark edilme eşiğinin altına düşmesi daha uzun sürer. Farklı parfümler arasında formül etiketten önemlidir: çoğunlukla narenciye üzerine kurulan parfüm her yoğunlukta erken solar; odunsu hammaddeler, misk ve reçineler üzerine kurulan kalır.

Referans formüllerle kalibre edilmiş PerfuMate kalıcılık modeli iki noktayı da sayısallaştırır. Aynı dengeli çiçeksi konsantre, yüzde 18'de ciltte yaklaşık 8 saat, yüzde 35'te yaklaşık 11 saat tahmin edilirken yayılım puanı hafif düşer: formülün en iyi yoğunluğunun üzerinde ek konsantre yayılım değil saat kazandırır. Kompozisyonlar arasında model, yüzde 12'lik tamamen narenciyeli kolonyayı iki saatin biraz üzerinde, yüzde 30'lık amber-odunsu extrait'yi yaklaşık 15 saat verir. En uzun kalan tür, gerçek alt yapısı olan formülün extrait'sidir; “daha iyi” ise beklentinize bağlıdır: extrait kalır ve yakın durur, eau de toilette daha parlak açılır ve daha erken ayrılır (parfümün ne kadar kalacağını ne belirler).

Hangi konsantrasyonda yapmalıyım?

Formül seçsin: narenciye-aromatik kompozisyon düşük yoğunlukta, dengeli çiçeksi eau de parfum aralığında, amber veya odunsu daha yukarıda en güçlü yayılır. Formülünüzün en iyi yayıldığı yerden başlayın, sonra orada IFRA kontrolünü geçtiğini doğrulayın. PerfuMate modeli, tamamen narenciyeli kolonyanın en güçlü noktasını yaklaşık yüzde 6 ile 9, dengeli çiçeksinin 16 ile 20, amber-odunsu extrait'nin 22 ile 26 olarak bulur.

• Tarzdan başlayın. Narenciye ve aromatik fikirler için yüzde 5 ile 10 kolonya veya eau de toilette; çoğu çiçeksi ve dengeli formül için 15 ile 20 eau de parfum; amber, odunsu ve gurme için 20 ile 30 extrait. Alkol istemediğinizde jojoba veya fraksiyone hindistan cevizi yağında yaklaşık yüzde 20 yağ bazlı parfüm. Yüzde 20 esans parfüm için iyi mi? Eau de parfum aralığının üst ucudur; yüzde 30 ise extrait'dir, ağır alt yapı için uygun, narenciye için fazladır.
• O yoğunlukta IFRA kontrolü yapın. Sınırlar bitmiş ürüne uygulanır; aynı konsantrenin daha yoğun sürümü, hafifi geçtiği halde kontrolü geçemeyebilir. Yukarıdaki kolonya formülü yüzde 5'de geçer, yüzde 15 eau de parfum halinde soğuk sıkım limonu sınırı aşacağı için geçemez. Ücretsiz IFRA hesaplayıcısı, formülün tüm sınırlar içinde kaldığı en yüksek yoğunluğu bulur; hızlı seçenekleri yüzde 5, 10, 18 ve 25'dır.
• Dinlenmeyi planlayın. PerfuMate partiyi yüzde 15'ye kadar 60 gün, yüzde 25'e kadar 90 gün, bunun üzerinde 120 gün dinlendirir; daha yoğun parfüm bu yüzden daha geç hazır olur (maserasyon ne kadar sürer).
• İki yoğunluk yapın. Konsantrasyonun etkisini öğrenmenin en hızlı yolu, tek konsantreyi iki yoğunlukta yan yana kullanmaktır; parfüm yapım hesaplayıcısı her şişe için gramları hesaplar.

Formüle başladığınızda PerfuMate ne yaptığınızı sorar, yanıta göre yoğunluğu ayarlar; IFRA kontrolü, etiket ve parti hesabı bunu izler. Ücretsiz bir formüle başlayın.

Kaynaklar:

• Konsantrasyon aralıkları: The Perfume Society, “Strength to strength”; Floris London, eau de parfum ve eau de toilette karşılaştırması (2024); The Perfumer's Apprentice, parfüm konsantrasyonu rehberi; yağ bazlı parfümler için The Scent Library, roll-on parfüm yapımı (2023), Eden Botanicals, doğal parfümeri temelleri ve Immortal Perfumes, yağ bazlı parfüm yapımı.
• Eau de cologne'un kökeni, “cologne” sözcüğünün Amerikan kullanımı ve “toilette” anlamı: Wikipedia, Eau de Cologne ve Eau de toilette; sözlük anlamı: Dictionary.com, cologne.
• Kalıcılık modeli değerleri: PerfuMate kalıcılık modeli ve referans formülleri. IFRA değerleri: PerfuMate'in IFRA Category 4 motoru, 51. Değişiklik; güvenlik değerlendirmesi değil, referans kontrolü.